Een rook- en warmteafvoerinstallatie (RWA-installatie) heeft als doel om bij brand rook en hitte gecontroleerd af te voeren, zodat de veiligheid van personen wordt gewaarborgd en/of de brandweer effectief kan optreden. Door de afvoer van hete rook- en verbrandingsgassen via openingen in het dak of door mechanische afvoer wordt de rookontwikkeling beperkt en blijven vluchtroutes langer bruikbaar.
Een goed functionerend RWA-systeem draagt bij aan:
- Veilig vluchten bij brand door rookvrije zones te creëren.
- Ondersteuning van brandweerinzet, doordat de zichtbaarheid en temperatuur in het gebouw beter beheersbaar blijven.
- Bescherming van gebouwen en goederen door gecontroleerde rookafvoer, waardoor schade door hitte en rook wordt verminderd.
- Beperking van rookverspreiding binnen het gebouw, wat verdere brandontwikkeling vertraagt.
Wettelijke eisen en regelgeving (Bbl)
Een RWA-installatie wordt vaak toegepast als onderdeel van een gelijkwaardige maatregel voor:
- Grote brandcompartimenten waarin rookontwikkeling anders onbeheersbaar zou zijn.
- Langere vluchtwegen en vluchttijden, waarbij rookvrije zones noodzakelijk zijn.
- Weerstand tegen bezwijken van de draagconstructie, door vermindering van de hittelast.
Normen en richtlijnen voor RWA-installaties
Bij het ontwerpen, installeren en onderhouden van RWA-systemen gelden de volgende normen:
- NEN 6093: Eisen voor natuurlijke en mechanische rook- en warmteafvoer.
- NEN-EN 12101-reeks: Europese normen voor rook- en warmtebeheersing.
- NPR 6095-1: Praktische richtlijnen voor ontwerp en installatie van RWA-installaties.
- NEN 2654-3: Eisen voor beheer, controle en onderhoud van rookbeheersingssystemen.
Soorten rookbeheerssystemen
Afhankelijk van de toepassing kan rook- en warmteafvoer op twee manieren worden gerealiseerd:
- Natuurlijke RWA-installaties: Gebruik van rookluiken en natuurlijke trek om rookgas af te voeren.
- Mechanische RWA-installaties: Gebruik van ventilatoren om rook en hitte af te voeren.
Toepassingen van RWA-installaties zijn onder andere:
- Industriegebouwen en distributiecentra (grote compartimenten).
- Atriumgebouwen en evenementenlocaties (open structuren).
- Supermarkten en warenhuizen (beperking rookontwikkeling).
Specifieke rookbeheersystemen worden toegepast in:
- Trappenhuizen (overdruksystemen om rook buiten te houden).
- Parkeergarages (stuwdrukventilatoren voor rookafvoer).
- Tunnels (gecontroleerde rookbeheersing via mechanische systemen).